โครงการอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ล้านนา

โครงการอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ล้านนา

แผนงาน/โครงการอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ล้านนา 

หลักการและเหตุผล 

ศิลปวัฒนธรรมเป็นวิถีชีวิตที่ชุมชนและท้องถิ่นต่างๆ ได้มีการพัฒนาและสร้างสรรค์ขึ้น ใช้เป็นเครื่องมือในการดำเนินชีวิต ป้องกันและแก้ปัญหา รวมทั้งใช้ในการพัฒนาคุณภาพชีวิต ซึ่งเป็นศักยภาพและทุนที่สำคัญยิ่งของชุมชนท้องถิ่นและสังคมไทยที่ได้แสดงออกในรูปแบบและวิธีการต่าง ๆ ทั้งในรูปแบบของวิถีชีวิตขนบธรรมเนียมประเพณี ภูมิปัญญา เครื่องมือใช้ทำมาหากิน ความเชื่อและอื่น ๆ อีกมากมาย โดยเฉพาะศิลปวัฒนธรรมล้านนาที่มีความโดดเด่น มีอัตลักษณ์ อย่างมีคุณค่าสืบทอดมาถึงปัจจุบัน เพื่อเป็นการสนองแนวนโยบายของรัฐด้านศิลปวัฒนธรรมที่มุ่งเน้นให้มีการพัฒนาแหล่งวัฒนธรรม ศิลปวัตถุ โบราณสถานให้เป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งรายได้ของประชาชน ส่งเสริมบทบาทเยาวชนและประชาชนให้มีกิจกรรมด้านศิลปวัฒนธรรม ส่งเสริมการพัฒนาวัฒนธรรมนำไปสู่การพัฒนาประเทศ ทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และการเมืองจุดมุ่งหมายของการพัฒนาวัฒนธรรมตามนโยบายของรัฐบาลนั้นต้องการที่จะเพิ่มรายได้ ลดรายจ่าย และขยายโอกาสให้กับประชาชน ครอบครัว และชุมชน รองรับการเปิดประชาคมอาเซียน 

ศูนย์การเรียนวิทยาลัยในวัง สาขาวัดศรีสุพรรณ จังหวัดเชียงใหม่ ดำเนินการโดยความร่วมมือระหว่าง วัดศรีสุพรรณ ถนนวัวลากับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ และศูนย์การศึกษานอกโรงเรียนกาญจนาภิเษกวิทยาลัยในวัง เพื่อเป็นศูนย์กลางจัดการเรียนรู้ สืบทอด ฝึกวิชาชีพงานช่างสิบหมู่ภูมิปัญญาล้านนา แก่พระภิกษุสามเณร โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา เด็ก เยาวชน และประชาชนผู้สนใจทั่วไป สนองงานมหาเถรสมาคม คณะสงฆ์หนเหนือ และสนองงานตามพระราชดำริฯ ด้านสัมมาชีพ การอนุรักษ์ และพัฒนาสร้างสรรค์งานศิลปวัฒนธรรมภูมิปัญญาล้านนา ตั้งแต่ปีพุทธศักราช ๒๕๕๒ เป็นต้นมา ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญที่ก่อให้เกิดแหล่งเรียนรู้ การสร้างสรรค์ผลงาน สร้างความตระหนัก และการตื่นตัว สร้างประโยชน์สุขแก่ชุมชนท้องถิ่นย่านวัวลาย จังหวัดเชียงใหม่ ดังที่ปรากฏ ณ ปัจจุบัน แต่การสร้างสรรค์งานศิลปวัฒนธรรมภูมิปัญญาท้องถิ่นดังกล่าว ไม่ควรกระจุกอยู่แหล่งเดียว ควรกระจายไปตามท้องถิ่นต่าง ๆ ที่มีภูมิปัญญาท้องถิ่นอันโดดเด่นและตามศักยภาพของภูมิปัญญาท้องถิ่นนั้น ๆ อย่างแพร่หลาย สร้างความเจริญเข้มแข็งในแต่ละท้องถิ่นยิ่ง ๆ ขึ้นไป จึงได้จัดทำโครงการจัดสร้างอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ภูมิปัญญาล้านนาขึ้น  

วัตถุประสงค์ 

  1. เพื่อขยายกิจกรรม โครงการของศูนย์การเรียน วิทยาลัยในวัง สาขาวัดศรีสุพรรณ จังหวัดเชียงใหม่ สู่อู่อารยธรรมเชียงแสน จังหวัดเชียงราย เป็นแหล่งรวบรวม อนุรักษ์ สืบทอด สืบสาน และใช้ประโยชน์องค์ความรู้จากแหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรมล้านนาทุนทางวัฒนธรรมประจำท้องถิ่นให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอีกแห่งหนึ่ง 
  2. เพื่อส่งเสริมและสร้งสรรค์ชิ้นงานศิลปะช่างสิบหมู่ล้านนาเป็นสัมมาชีพ สร้างงานสร้างอาชีพเศรษฐกิจชุมชนเน้นการท่องเที่ยวเชิงศิลปวัฒนธรรม เกษตรอินทรีย์ วิถีชุมชนช่างภูมิปัญญาล้านนา อย่างครบวงจร กระจายรายได้เพิ่มคุณค่าแก่กลุ่มเป้าหมายตามแผนงานพัฒนาถิ่นทุรกันดารและประชาชนในชุมชนท้องถิ่น 
  3. เพื่อจัดสร้างอุทยานช่างสิบหมู่ภูมิปัญญาล้านนา ปรับปรุงพัฒนาพื้นที่สาธารณะประโยชน์ให้เป็นศูนย์กลางในการทำกิจกรรมวิถีชาวพุทธ ยึดหลักเศรษฐกิจพอเพียง สัมมาชีพ สร้างความเข้มแข็ง พัฒนาศักยภาพชุมชน รองรับประชาคมอาเซียน 

เป้าหมาย 

เชิงปริมาณ นักเรียนพระภิกษุสามเณร โรงเรียนพระปริยัติธรรม แผนกสามัญศึกษา จังหวัดเชียงราย เด็ก เยาวชนถิ่นทุรกันดาร นักศึกษา ประชาชนในท้องถิ่นผู้สนใจและนักท่องเที่ยวร่วมกิจกรรมไม่น้อยกว่าปีละ ๑๐,๐๐๐ รูป/คน 

เชิงคุณภาพ ศิลปวัฒนธรรมภูมิปัญญาช่างสิบหมู่ล้านนาได้รับการอนุรักษ์ พัฒนาสร้างสรรค์ สร้างคุณค่าและมูลค่า มีศักยภาพ สามารถแข่งขันในประชาคมอาเซียนได้ 

วิธีดำเนินงาน 

  1. จัดทำโครงการ ร่างแบบแปลน แผนผังสำหรับจัดสร้างศูนย์บนพื้นที่ ณ บ้านดงป่าสัก ตำบลบ้านด้าย อำเภอแม่สาย เขตติดต่ออำเภอเชียงแสน และอำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย 
  2. ประสานงานวัด คณะสงฆ์ หน่วยงาน องค์กรผู้มีจิตศรัทธา ร่วมสนับสนุน และร่วมดำเนินงานโครงการ 
  3. ระดมทุนทรัพย์จัดสร้างอาคาร ปรับภูมิทัศน์ตามแบบแปลน แผนผังที่กำหนดร่วมกัน 
  4. ดำเนินกิจกรรม แหล่งเรียนรู้งานช่างสิบหมู่ภูมิปัญญาล้านนาอย่างบูรณาการ 
  5. สรูป ประเมินผลการดำเนินโครงการแต่ละปีต่อเนื่อง 

สถานที่ดำเนินงาน/บุคคลผู้รับประโยชน์ 

     ๑.  พื้นที่ดำเนินการ 

  • ๑.๑  พื้นที่มูลนิธิวัดเงิน(STF) ณ บ้านดงป่าสัก ต.บ้านด้าย อ.แม่สาย จ.เชียงราย เนื้อที่ ๔ ไร่ เศษ 
  • ๑.๒  พื้นที่ของวัดศรีโคมคำ และพื้นที่โรงเรียนบ้านสันธาตุ (อำเภอแม่จัน สถานะปัจจุบัน ได้ถูกยุบรวมกับโรงเรียนใกล้เคียง ขณะนี้ทางวัดศรีโคมคำกำลังดำเนินการเพื่อขอใช้เป็นพื้นที่ทำกิจกรรมสาธารณะประโยชน์ ตามสิทธิ์ของวัดเดิม) และพื้นทีใกล้เคียงตามความเหมาะสมกับกิจกรรมโครงการ 

     ๒.  กลุ่มบุคคลผู้จะได้รับผลประโยชน์ 

  • ๒.๑  นักเรียนพระภิกษุสามเณรโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษาในโครงการพระราชดำริของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เขตอำเภอแม่จัน แม่สาย และเชียงแสนทุกโรงเรียน  
  • ๒.๒  เด็กนักเรียน นักศึกษา ศรัทธาประชาชนในท้องถิ่นและผู้สนใจร่วมกิจกรรมทั่วไป
  • ๒.๓  นักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างประเทศ ได้มีแหล่งท่องเที่ยวทางศาสนา ศิลปวัฒนธรรม ภูมิปัญญาชาวบ้าน แหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ดั้งเดิม เชิงเกษตรอินทรีย์ รองรับการเปิดประชาคมอาเซียน อย่างครบวงจร 

แผนงาน/กิจกรรม ตั้งแต่ปี ๓๑ มกราคม ๒๕๕ เป็นต้นมา 

ที่ แผนงาน/กิจกรรม ผลการดำเนินงาน 
๑ การเตรียมความพร้อมดำเนินโครงการอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ภูมิปัญญาล้านนา การประสานงาน ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในชุมชนและกลุ่มเป้าหมาย ประสานงานผู้ใหญ่บ้าน เจ้าอาวาสวัดศรีโคมคำ อบต.บ้านด้าย ประชาชนภายในท้องถิ่นทราบเบื้องต้น  คณะสงฆ์ในท้องถิ่นระดับหมู่บ้าน อำเภอ และจังหวัดทราบ โรงเรียนพระปริยัติธรรมฯกลุ่มเป้าหมายทราบและร่วมกิจกรรมเรียนรู้การสร้างบ้านดิน 
๒ แบบร่างการจัดสร้างอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ภูมิปัญญาล้านนา และกิจกรรม/แผนงานตามวัตถุประสงค์ของโครงการอย่างต่อเนื่องตามศักยภาพ อยู่ระหว่างการดำเนินงานศึกษาข้อมูล กำหนดรายละเอียดตามแนวคิดด้านประวัติศาสตร์ต้นตระกูลไทย, กิจกรรมการเรียนรู้อาชีพช่างภูมิปัญญาล้านนา,กิจกรรมเผยแผ่พุทธศาสนา,พระพิฆเนศนาคา รูปเทพแห่งการเรียนรู้และการท่องเที่ยวเชิงการเรียนรู้ แผนงาน/กิจกรรมที่ดำเนินการอย่างครบวงจร แนวคิดการสร้างองค์พระพิฆเนศนาคปรก ๙ เศียร เป็นสัญลักษณ์สำคัญของอุทยานแนวคิดการสร้างอาคารเรืออนันตนาคราชใช้เป็นศูนย์กลางการดำเนินกิจกรรมอย่างบูรณาการ แนวคิดการปรับปรุงพื้นที่ส่วนของวัดศรีโคมคำเป็นศูนย์กลางการจัดกิจกรรมเรียนรู้ด้านสัมมาชีพอย่างครบวงจรในเบื้องต้น กิจกรรมตามวัตถุประสงค์และเป้าหมายที่สามารถดำเนินการได้อย่างต่อเนื่อง 
๓ การจัดทำรายละเอียดโครงการเพื่อเสนอขอพระราชทานอยู่ในโครงการพระราชดำริของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี อยู่ระหว่างการประสานงาน ข้อมูลรายละเอียดการจัดทำคำถวายรายงาน เข้าเฝ้าถวายรายงานด้วยวาจาเบื้องต้นเมื่อวันที่ ๑๐ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๙ โปรดรับสั่งให้ดำเนินการถวายรายงานเป็นหนังสือต่อไป 

งบประมาณและทรัพยากร 

  1. แหล่งงบประมาณ 
  • ๑.๑  ทรัพยากร ที่ดิน พื้นที่สาธารณประโยชน์และบุคคลากรในท้องถิ่นเป็นทุนเดิม 
  • ๑.๒  หน่วยงานองค์กรผู้ร่วมโครงการสนับสนุน 
  • ๑.๓  ผู้มีจิตศรัทธาร่วมบริจาคผ่านมูลนิธิวัดเงิน(STF) 

๒.  รายการจ่าย 

  • ๒.๑  หมวดรายจ่ายในการจัดสร้างพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและศาสนวัตถุ ศาสนสถาน ตามแผนงาน/กิจกรรม 
  • ๒.๒  หมวดรายจ่ายการจัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ด้านศาสนสถาน ศิลปวัฒนธรรมภูมิปัญญาเชิงช่าง เชิงอาชีพ เชิงการท่องเที่ยว อย่างหลากหลาย ครบวงจร และบูรณาการ 

หน่วยงานองค์กรร่วมดำเนินงาน 

  1.  ศูนย์การเรียนวิทยาลัยในวัง สาขาวัดศรีสุพรรณ จังหวัดเชียงใหม่ 
  2. มูลนิธิวัดเงิน (Silver Temple Foundation:STF) 
  3. สถาบันจัดการภูมิปัญญาล้านนา ในกำกับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ 
  4. องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านด้าย (อบต.บ้านด้าย) อ.แม่สาย จ.เชียงราย 
  5. เทศบาลตำบลสายน้ำคำ อ.แม่จัน จ.เชียงราย 
  6. ผู้ใหญ่บ้านดงป่าสัก อ.แม่สาย, บ้านสันธาตุ อ.แม่จัน 
  7. หน่วยงานองค์กรที่มีส่วนเกี่ยวข้องทุกภาคส่วนที่ให้การสนับสนุน 

ผลที่คาดว่าจะได้รับ 

  1. ชุมชนท้องถิ่น มีแหล่งท่องเที่ยว เรียนรู้เชิงศาสนา ศิลปวัฒนธรรมภูมิปัญญาท้องถิ่น ส่งเสริมการท่องเที่ยว อาชีพชุมชน สร้างงานสร้างอาชีพ เศรษฐกิจชุมชนให้เข้มแข็งอย่างครบวงค์จรและบูรณาการอีกแห่งหนึ่ง 
  2. พระภิกษุสามเณร เด็กเยาวชน ประชาชนในชุมชนท้องถิ่นได้มีส่วนร่วมในกิจกรรม ศึกษาเรียนรู้พัฒนาศักยภาพรองรับการเปิดประชาคมอาเซียนเส้นทาง R3A 

       ลงชื่อ………………………………………..ผู้เสนอโครงการ 

(พระครูพิทักษ์สุทธิคุณ) 
เจ้าอาวาสวัดศรีสุพรรณ 
ประธานกรรมการบริหารศูนย์การเรียนวิทยาลัยในวัง สาขาวัดศรีสุพรรณ 

ลงชื่อ………………………………………ผู้พิจราณาเห็นชอบ
(นายสวรรค์ แคว้นไธสง)
กรรมการมูลนิธิวัดเงิน(STF)

ลงชื่อ………………………………………ผู้พิจราณาเห็นชอบ 
(ดร.นฤดม  สาริกบุตร) 
ประธานฝ่ายแผนงาน/โครงการมูลนิธิวัดเงิน(STF) 

ลงชื่อ………………………………………ผู้พิจราณาเห็นชอบ
(นายธรฌนาถ  คำไทย)
ผู้ทรงคุณวุฒิ


ลงชื่อ………………………………………ผู้พิจราณาเห็นชอบ 
(ดร.ชวชาต สุคนธปฏิภาค) 
ผู้ทรงคุณวุฒิ 

       ลงชื่อ………………………………………ผู้พิจราณาเห็นชอบ
(พระบุญฤทธิ์ ญาณโสภโณ) 
 ผู้จัดการโครงการอุทยานเรียนรู้ช่างสิบหมู่ล้านนา